“Dwi bob amser yn teimlo hapusaf pan dwi wedi bod yn gweithio gyda chlaf am nifer o wythnosau ac maen nhw'n dechrau gweld y canlyniadau, ac mae’r rhieni'n eu gweld hefyd. Dyna'r teimlad gorau."
Mae Daniel Ashman yn Dechnegydd Ffisiotherapi sy'n rheoli'r pwll hydrotherapi yn Ysbyty Arch Noa i Blant Cymru. Wedi'i leoli o fewn tîm Cleifion Allanol Ffisiotherapi Dolffin, mae hefyd yn cefnogi plant a phobl ifanc i wneud ymarfer corff yn y gampfa ac yn y pwll hydrotherapi.
Mae cleifion yn cael eu hatgyfeirio at Dan gan eu ffisiotherapydd am raglen pump wythnos, sy’n canolbwyntio ar nodau penodol fel cryfhau neu hyblygrwydd.
Dywed: “Efallai y bydd angen ychydig mwy o anogaeth ar ein cleifion oherwydd nad ydyn nhw'n gweld y canlyniadau maen nhw eu heisiau. Efallai y bydd rhieni ychydig yn bryderus neu'n ofidus hefyd.”
“Mae yna lawer o fanteision i hydrotherapi. Po hiraf dwi i yma, y mwyaf dwi i'n sylweddoli hynny.”
Mae Dan wedi gweithio i Fwrdd Iechyd Prifysgol Caerdydd a'r Fro ers bron i 25 mlynedd. Am 21 o'r rheini, bu'n gweithio mewn gwasanaethau Iechyd Meddwl Oedolion yn hen Ysbyty’r Eglwys Newydd a Hafan- y- Coed. Dechreuodd fel cynorthwyydd nyrsio cyn symud yn gyflym i Therapïau.
“Dwi i wastad wedi bod yn eithaf hoff o ymarfer corff. Roeddwn i'n gwneud llawer o chwaraeon pan oeddwn i'n blentyn.” (Yn ei flynyddoedd iau, cystadlodd Dan dros Gymru fel rhedwr pellter canol.) Ar ôl gweithio mewn amryw rolau, daeth yn Dechnegydd Ffisiotherapi ac enillodd ei gymhwyster Hyfforddiant Personol. Bedair blynedd yn ôl, gwnaeth gais am y rôl yn rheoli'r pwll hydrotherapi yn Ysbyty'r Plant.
“Mae’n dîm gwych i weithio ynddo,” meddai. “Rydyn ni i gyd yn gefnogol iawn, iawn. Wrth ddod i bediatreg, roeddwn i'n ymwybodol ei fod yn newid mawr. Roeddwn i'n gobeithio y byddai pobl yn amyneddgar ac y bydden nhw'n deg. Maen nhw wedi fy helpu i adeiladu fy niche yma.”
Drwy gydol yr wythnos, mae Dan yn gweithio gydag amrywiaeth o dimau ffisiotherapi sy'n defnyddio'r pwll hydrotherapi. Un bore bob wythnos, mae'n rhedeg clinig i blant sy'n cael eu hatgyfeirio at hydrotherapi gan gleifion allanol MSK Dolffin, yn ogystal â phobl ifanc o'r gwasanaeth ffisiotherapi i bobl ifanc yn Adain Glan-y-Llyn.
Mae ei fore yn dechrau trwy baratoi'r pwll. “Dwi’n mynd i mewn i’r ystafell beiriannau i sicrhau bod popeth yn gweithio, ac yna’n gwneud y profion cemeg.”
Caiff y pwll ei brofi dair gwaith y dydd, ddwywaith gan Dan ac unwaith gan beirianwyr gan gynnwys gwneud gwiriadau o lefelau clorin, pH, a thymheredd y pwll a'r ystafell.
“Yna dw i’n paratoi’r pwll hydro ar gyfer y sesiynau.” Er mwyn helpu i greu amgylchedd hwyliog sy'n gyfeillgar i blant, mae hyn yn cynnwys troi goleuadau disgo ymlaen, gosod y system gerddoriaeth a gosod matiau, nwdls pwll a pheli traeth.
“Fel arfer mae gennym bedwar claf, un ar ôl y llall, bob 45 munud. Mae dau aelod o staff bob amser, ac fel arfer rydyn ni'n ei gymryd yn ein tro, mae un yn ysgrifennu'r nodiadau achos a'r llall yn gwneud yr ymarferion yn y pwll gyda'r cleifion. Rydyn ni bob amser yn ceisio ei wneud yn hwyl.”
“Ar ôl y sesiynau, byddaf yn cau’r pwll, yn glanhau’r lloriau ac yn rhoi popeth i ffwrdd.”
Defnyddir hydrotherapi yn draddodiadol ar gyfer cleifion sydd wedi profi trawma neu wedi cael llawdriniaeth ac sy'n cael trafferth codi pwysau.
Dywed Dan: “Yr ymarferion rydych chi eisiau iddyn nhw eu gwneud, maen nhw'n cael trafferth i'w gwneud ar dir sych. Ond unwaith i chi eu cael mewn amgylchedd pwll gall hynny newid yn aruthrol.
“Rydych chi'n dechrau gweithio gyda'r person hwnnw yn y pwll, ac oherwydd bod y dŵr yn eich cynnal chi'n naturiol, mae pobl yn gallu cario pwysau i raddau uwch nag y gallent erioed ar dir sych ac yna gallwch chi ddechrau cryfhau'r cyhyrau hynny a'u deffro.”
“Erbyn diwedd y pum sesiwn hynny, pan nad ydyn nhw wedi gwisgo’r esgid na’r bagl ac maen nhw’n symud o gwmpas yr ysgol yn haws - dyna’r rhan orau o’r swydd yn bendant!”
Mae'r tîm ffisiotherapi hefyd yn gweld nifer cynyddol o blant a phobl ifanc sy'n cael trafferth gwneud ymarfer corff oherwydd rhwystrau seicolegol.
“Mae’r pwll hydrotherapi yn offeryn da iawn i gael y cleifion hyn i wneud ymarfer corff mewn amgylchedd lle maen nhw’n gyfforddus. Weithiau mae hyd yn oed yn rhywbeth i dynnu eu sylw, efallai na fyddan nhw'n sylweddoli eu bod nhw'n gwneud ymarfer corff cymaint ag y maen nhw.
“Yna mae'n ymwneud â manteisio ar hynny, fel y gallant weld yr hyn maen nhw wedi'i gyflawni. Gall roi’r hwb sydd ei angen arnyn nhw i symud ymlaen i’r lefel nesaf honno.”
Mae pobl yn ganolog i bopeth a wnawn. Mae’r rhai sy’n gweithio ym Mwrdd Iechyd Prifysgol Caerdydd a’r Fro yn gwneud gwahaniaeth i fywydau pobl bob dydd.
Bob mis, bydd yr ymgyrch Dan Sylw yn taflu goleuni ar y gwahanol bobl sy’n rhan o BIPCAF; o’r rhai sy’n cefnogi y tu ôl i’r llenni, i’r rhai y gwnaeth eu hangerdd eu harwain at weithio yn eu rôl.
Fel sefydliad gyda dros 17,000 o gydweithwyr, bydd yr ymgyrch yn tynnu sylw at yr amrywiaeth o rolau, timau ac unigolion ar draws y bwrdd iechyd. Gall gweithio yn y GIG newid bywydau, i gydweithwyr ac i’r cleifion y maent yn eu helpu.
Rydym yn croesawu galwadau ffôn yn Gymraeg, Saesneg a Iaith Arwyddion Prydain (BSL) via SignVideo.
We welcome phone calls in Welsh, English and British Sign Language via via SignVideo.