Rheoli eich Stoma Allbwn Uchel

Beth yw stoma allbwn uchel?

Stoma allbwn uchel (HOS) yw pan fydd allbwn eich stoma yn uwch nag 1.5-2L mewn 24 awr ac rydych chi'n dechrau teimlo wedi dadhydradu oherwydd eich bod yn colli dŵr a halwynau'r corff fel sodiwm, potasiwm a magnesiwm. Ni fydd pob claf yn teimlo wedi dadhydradu gyda stoma allbwn uchel gan fod symptomau dadhydradu yn amrywio yn ôl yr hyn rydych chi'n ei fwyta ac yn ei yfed. Er enghraifft, os ydych chi'n yfed 4L o hylif a dim ond 2L sydd gennych chi o'ch stoma yna mae'n golygu eich bod chi'n amsugno'r 2L arall ac felly efallai na fyddwch chi'n teimlo symptomau dadhydradu. Fodd bynnag, os ydych chi'n yfed 4L ac mae gennych chi allbwn stoma o 4L neu, yn yr un modd, dim ond yn yfed 500ml ond mae gennych chi allbwn o 2L rydych chi'n fwy tebygol o ddechrau colli halwynau a theimlo wedi dadhydradu. Dyna pam mae monitro'r hyn rydych chi'n ei fwyta a'i yfed mor bwysig. Yn syml, os yw'r hyn sy'n dod allan yn fwy na'r hyn sy'n mynd i mewn, yna dylech drafod hynny gyda'ch tîm methiant coluddol/HPS.

Beth sy'n achosi fy stoma allbwn uchel?

Pan gaiff eich coluddyn mawr ei dynnu a bod gennych lai na 200cm o goluddyn bach mae gennych lai o arwynebedd i amsugno hylifau a maetholion. Dyma'r prif reswm dros gael stoma allbwn uchel. Fodd bynnag, os byddwch chi'n sydyn yn ceisio rheoli allbwn uwch na'r arfer, dylech chi geisio cyngor meddygol. Gellid priodoli allbynnau stoma uwch na'r arfer i nifer o ffactorau yn yr un modd ag y mae dolur rhydd yn cael ei achosi mewn rhywun â choluddyn cwbl weithredol ac fel arfer mae'r rhain yn hawdd eu trin. Mae achosion posibl yn cynnwys -

Feirws neu haint gastrig
Newidiadau mewn meddyginiaeth
Yfed neu smygu mwy nag arfer

Sut fyddwn i'n gwybod a ydw i wedi dadhydradu?

Mae'n bwysig eich bod chi'n adnabod arwyddion dadhydradu. Gall dadhydradu arwain at anaf acíwt i'r arennau, gan olygu bod angen eich derbyn i'r ysbyty, ac os bydd yn digwydd yn aml neu’n ddifrifol gall arwain at newidiadau cronig neu hyd yn oed fethiant yr arennau dros amser.

Efallai y byddwch chi'n profi'r symptomau canlynol os ydych chi wedi dadhydradu -

Teimlo’n sychedig
Ceg sych
Pendro
Teimlo'n benysgafn
Crampiau cyhyrau neu boen yn eich dwylo neu'ch traed
Pen tost
Pasio llai o wrin nag arfer neu lai na 1000ml/1L y dydd

Fel arfer, mae lliw eich wrin yn ganllaw da i weld pa mor dda rydych chi wedi'ch hydradu, a bydd y canllaw isod yn eich helpu i asesu hyn.

Sut alla i leihau allbwn fy stoma?

Mae sawl newid y gellir eu gwneud i leihau allbwn eich stoma, cliciwch ar y newidiadau a amlygwyd isod i weld rhagor o wybodaeth, mae'r rhain yn cynnwys:

Newidiadau deietegol - deiet ffeibr isel
Cynyddu faint o halen rydych chi’n ei fwyta
Cyfyngu ar faint o hylif rydych chi'n ei yfed
Yfed toddiant ailhydradu priodol
Cymryd meddyginiaeth fel y'i rhagnodir

Cyngor Deietegol

Po orau y dilynwch yr holl gyngor deietegol isod, y lleiaf fydd yr allbwn o'ch stoma. Bydd hyn yn helpu i leihau eich anghydbwysedd hylif ac electrolyt cyffredinol a gall leihau faint o fwydydd sydd eu hangen arnoch bob dydd neu nifer y bwydydd sydd eu hangen arnoch bob wythnos. Os oes gennych glwyf neu ffistwla, by eich cymeriant trwy'r geg hefyd yn helpu'ch clwyfdd cyfyngu ar i wella.

Cyffredinol

Eisteddwch i lawr i fwyta, gan gnoi eich bwyd yn dda a bwyta'n araf
Ceisiwch osgoi bwyta'n hwyrach yn y nos gan y gall hyn gynyddu allbwn y stoma dros nos a allai amharu ar eich cwsg
Ceisiwch osgoi yfed yn ystod/o gwmpas prydau bwyd gan y gallai hyn fflysio'r bwyd trwy'ch perfedd yn gyflymach
Ceisiwch osgoi bwyta melysion wedi'u berwi neu gwm cnoi
Ceisiwch osgoi bwyta bwyd sbeislyd
Ceisiwch osgoi bwyta llawer o fwydydd brasterog iawn neu wedi'u ffrio

Cynyddu Halen

Gallwch gynyddu faint o halen rydych chi’n ei fwyta drwy ychwanegu tua 1/2-1 llwy de o halen at eich prydau bwyd neu ddewis bwydydd o'r rhestr ganlynol:

Creision hallt
Bovril/oxo/marmite/saws soi
Bacwn/ham
Bisgedi/craceri hallt
Pretzels
Caws

Cynhwyswch fwydydd carbohydrad startshlyd sy'n isel mewn ffeibr

Gall carbohydradau fel bara gwyn, chapatis a grawnfwydydd ffeibr isel fel rice crispies a cornflakes, tatws heb groen, bananas gwyrdd ac iam i gyd helpu i leihau allbwn eich stoma. Os nad ydych chi'n ddiabetig ac nad oes gennych chi goluddyn byr, gallech chi hefyd roi cynnig ar Jelly Babies, jeli neu malws melys. Cliciwch yma -Ffeibr a Stomas Allbwn Uchel os hoffech weld rhestr o fwydydd y dylech eu bwyta a'u hosgoi.

Hylifau

Os oes gennych stoma allbwn uchel, ni fydd rhai o'r hylifau rydych chi'n eu hyfed yn cael eu hamsugno a byddant yn mynd allan o'ch corff yn syth trwy'ch stoma. Gall hyn wneud i chi deimlo wedi dadhydradu. Yn naturiol, byddwch chi eisiau yfed mwy. Fodd bynnag, bydd yfed gormod o rai mathau o hylif ond yn cynyddu allbwn eich stoma ymhellach, gan eich gwneud yn fwy sychedig ac wedi dadhydradu.

Gellir categoreiddio hylifau yn dri math -

Hylifau Isotonig - Hylifau ailhydradu fel St Marks a Dioralyte a hylifau sy'n llawn halen fel Oxo, Bovril a marmite.
Hylifau Hypotonig - Te, Coffi, diodydd deiet, dŵr a sgwash
Hypertonig - sudd, alcohol, diodydd egni, diodydd pefriog

Mae hylifau hypotonig a hypertonig yn dod â halen o'ch corff i'ch coluddyn. Mae hylifau hypertonig hefyd yn gwthio dŵr o'ch corff i'r coluddyn. Unwaith y bydd halen a dŵr yn mynd i mewn i'r coluddyn rydych chi'n ei golli trwy'ch stoma. Y nod yw ceisio dal halen a dŵr yn y corff ac felly efallai y byddwn yn awgrymu cyfyngu ar y mathau hyn o hylifau i tua 500-1000ml y dydd. Bydd eich tîm cymorth maeth yn trafod cyfyngiadau hylif gyda chi os ystyrir bod angen.

Awgrymiadau defnyddiol ar gyfer cadw at nifer benodol o hylifau’r dydd:

Dechreuwch y diwrnod gyda jwg mesur gwag. Ar gyfer pob diod rydych chi'n ei gael, rhowch yr un faint o ddŵr yn y jwg fel y gallwch chi fonitro faint o hylif rydych chi'n ei yfed dros y dydd neu gadw siart cymeriant hylif.
Gwasgarwch eich diodydd drwy gydol y dydd gan ddefnyddio cwpanau bach neu fygiau bach. Rhowch gynnig ar ddefnyddio potel gyda chap chwaraeon i'ch helpu i gymryd sipiau llai neu rewi potel o ddŵr a'i sipian wrth i'r iâ doddi drwy gydol y dydd.
Ceisiwch gyfyngu ar yfed gyda phrydau bwyd, cadwch hylif ar gyfer pan fyddwch chi wir yn sychedig
Gall sugno ciwb iâ neu loli iâ fod yn fwy boddhaol gan eu bod yn para'n hirach na diod.
Defnyddiwch giwbiau iâ y gellir eu hailddefnyddio mewn diodydd
Cynlluniwch ymlaen llaw: cadwch rywfaint o’r hylif y gallwch ei gael ar gyfer pan fyddwch chi'n mynd allan
Ceisiwch gael tost yn lle grawnfwyd i frecwast i osgoi'r llaeth
Bwytewch ddognau llai o bwdinau sy'n uchel mewn hylif
Gwiriwch pa rai o'ch meddyginiaethau y gellir eu cymryd gyda bwyd er mwyn osgoi yfed hylif ychwanegol
I wlychu'ch ceg, ceisiwch frwsio'ch dannedd neu rinsio'ch ceg gyda hylif golchi ceg di-alcohol neu ddŵr oer iâ ond peidiwch â llyncu
Gall cynhyrchion poer artiffisial fel geliau fod ar gael ar bresgripsiwn gan eich meddyg teulu a gallant helpu i wlychu'ch ceg.