Neidio i'r prif gynnwy

Esbonio Profi, Olrhain, Diogelu yng Nghaerdydd a'r Fro

 

Beth yw Profi, Olrhain, Diogelu?

Mae Llywodraeth Cymru wedi cyflwyno Profi, Olrhain, Diogelu fel rhaglen genedlaethol bwysig o waith i gyfyngu lledaeniad COVID-19.

Bydd yn gweithio trwy: 

  • Brofi pobl sydd â symptomau, tra eu bod yn hunanynysu
  • Olrhain pobl sydd wedi bod mewn cysylltiad agos â'r unigolyn sydd â symptomau, gan ofyn iddynt hunanynysu hyd nes y bydd yn ddiogel dychwelyd i'r gwaith neu eu trefn arferol
  • Diogelu'r gymuned, yn enwedig y bobl sy'n fwyaf agored i niwed

Pwy sy'n gyfrifol am Brofi, Olrhain, Diogelu yng Nghaerdydd a Bro Morgannwg?

Ledled Caerdyd a Bro Morgannwg, mae'r rhaglen Profi, Olrhain, Diogelu yn cael ei harwain a'i chyflwyno gan Fwrdd Iechyd Prifysgol Caerdydd a'r Fro, Cyngor Caerdydd, Cyngor Bro Morgannwg, a Chydwasanaethau Rheoleiddiol yn gweithio mewn partneriaeth. 

Mae cymorth diogelu iechyd arbenigol ar gael i'r rhaglen hefyd gan Iechyd Cyhoeddus Cymru. 

Bydd y rhaglen hon yn:

  • Rheoli tîm o Olrheinwyr Cysylltiadau a Chynghorwyr Cysylltiadau
  • Gwneud trefniadau profi
  • Rhoi cyngor a chanllawiau i achosion a chysylltiadau ar hunanynysu er mwyn lleihau trosglwyddo i'r eithaf
  • Llunio adroddiadau gwyliadwriaeth ar nifer yr achosion newydd, derbyniadau i'r ysbyty a gwybodaeth allweddol arall sy'n ofynnol i gyfeirio'r ymateb rhanbarthol i COVID-19
  • Amlygu ac uwchgyfeirio materion sy'n ymwneud â chlystyrau cymunedol a/neu safleoedd penodol fel y bo'n briodol 

Mae gwasanaeth Caerdydd a'r Fro yn cael ei gynnal 7 diwrnod yr wythnos o 8am tan 8pm. Mae'r gwasanaeth yn gweithredu'n ddwyieithog. 

Profi: Sut mae pobl sydd â symptomau yn gofyn am brawf Covid-19 trwy'r system newydd?

Yn bwysig, nid oes newid i'r ffordd y mae Gweithwyr Hanfodol a gyflogir gan bob un o'r tri sefydliad partner (Bwrdd Iechyd Prifysgol Caerdydd a'r Fro, Cyngor Caerdydd a Chyngor Bro Morgannwg) yn cael prawf Covid-19. Dylai aelodau staff sy'n dangos symptomau siarad â'u rheolwr. 

Gall unrhyw un sy'n gweithio mewn cartref preswyl neu leoliad addysgol yng Nghaerdydd a Bro Morgannwg, nad yw'n cael ei gyflogi'n uniongyrchol gan un o'r tri sefydliad partner, ofyn am brawf trwy borth y llywodraeth.

Health Board staff can request a test using this Referral Form
Please view our Frequently Asked Questions 

Gall pawb arall yng Nghymru ofyn am brawf yma.

Profion Symptomau Estynedig Covid-19 i Gaerdydd a Bro Morgannwg

Yn sgîl gostyngiad mewn cyfraddau achosion cenedlaethol a lleol a chynnydd mewn firysau anadlol eraill, roedd Tîm Rheoli Digwyddiadau Covid-19 Caerdydd a'r Fro wedi diweddaru trefniadau rhanbarthol ar gyfer profi am Covid-19.

Rhaid i bobl sy'n dangos un neu ragor o'r tri symptom COVID-19 cardinal (peswch parhaus newydd, twymyn a/neu golli blas neu arogl) barhau i ddilyn canllawiau Llywodraeth Cymru ar brofi ac ynysu ac mae'n ofynnol iddynt hunanynysu gyda'u haelwyd wrth ddisgwyl canlyniad prawf.

Yn ogystal mae'r profion hyn hefyd ar gael i breswylwyr sy'n profi ystod ehangach o symptomau fel blinder, myalgia (poen cyhyrol), gwddf tost, cur pen, trwyn sy'n rhedeg, cyfog, chwydu, neu ddolur rhydd.

Gofynnir i breswylwyr ystyried cael prawf os ydynt yn dangos  unrhyw un o'r symptomau ehangach hyn a'u bod yn symptomau newydd, parhaus a/neu anarferol iddyn nhw.

Nid yw’n ofynnol i unigolion sy'n cael prawf oherwydd y symptomau ehangach eraill hyn ynysu wrth ddisgwyl canlyniad eu prawf. Mae hyn yn cynnwys disgyblion ysgol, a all barhau i fynychu’r ysgol tra’n disgwyl canlyniad prawf. Fodd bynnag, dylai plant ac oedolion sydd â dolur rhydd a/neu chwydu aros bant o'r gwaith neu'r ysgol nes iddyn nhw fod yn rhydd o symptomau am 48 awr hyd yn oed os yw eu prawf Covid-19 yn negyddol.

Os bydd unigolion wedyn yn cael canlyniad Covid-19 cadarnhaol, rhaid iddyn nhw a'u haelwyd ynysu. Rhaid i aelwydydd hefyd ynysu os bydd unrhyw un yn datblygu unrhyw un o'r 3 phrif symptom Covid-19 wrth aros am ganlyniad prawf a gymerwyd ar symptomau ehangach i ddod yn ôl.   

Cwestiynau Cyffredin Profi Estynedig

 

 

 

Olrhain: Sut mae proses olrhain cysylltiadau Profi, Olrhain, Diogelu yn gweithio?

Ar hyn o bryd, bydd y broses olrhain cysylltiadau'n cael ei chynnal pan dderbynnir diagnosis wedi'i gadarnhau o Covid-19 (canlyniad prawf Covid-19 positif). 

Bydd y tîm olrhain yn cysylltu â'r unigolyn sydd wedi cael prawf positif i roi gwybod iddo y dylai pawb yn ei gartref fod yn hunanynysu hefyd, a bydd yn gofyn iddo rannu gwybodaeth am ei gysylltiadau diweddar.

Yna, bydd y tîm yn defnyddio'r wybodaeth honno i rybuddio'r unigolion hynny y buont mewn cysylltiad â rhywun y cadarnhawyd bod ganddo Covid-19, ac yn rhoi gwybod iddynt beth mae angen iddynt ei wneud a sut gallant gael cymorth os oes arnynt ei angen. 

Os oes gan unrhyw un o'r unigolion hyn symptomau Covid-19, gofynnir iddynt ofyn am brawf. Ar yr adeg honno, byddant yn ymuno â'r system olrhain cysylltiadau ac os bydd canlyniad eu prawf yn bositif, bydd y broses yn dechrau eto. 

Bydd gwasanaeth Caerdydd a'r Fro yn gysylltiedig â chronfa ddata Cymru gyfan lle y bydd yr holl wybodaeth olrhain cysylltiadau'n cael ei chofnodi. 

Bydd hysbysiadau neges destun ac e-bost awtomataidd yn cael eu hanfon at gysylltiadau hefyd, lle y bo'n bosibl.

Yn ogystal, bydd y gwasanaeth rhanbarthol yn cael ei integreiddio â'r ap Covid-19 NHSX pan fydd ar gael. 

Olrhain: Pwy sy'n cael ei ystyried yn 'gyswllt’?

Bydd pobl yn cael eu hystyried yn gysylltiadau posibl os ydynt wedi bod mewn cysylltiad agos â'r unigolyn sydd wedi cael prawf positif hyd at ddau ddiwrnod cyn iddynt ddangos symptomau gyntaf ac am saith diwrnod wedi hynny. Dyma enghreifftiau o gysylltiad agos:

  • Wedi bod o fewn 1 metr o rywun sydd wedi cael prawf positif sydd wedi pesychu arno, wedi cael sgwrs wyneb yn wyneb ag ef/hi, wedi cael cysylltiad corfforol croen wrth groen ag ef/hi, neu wedi bod mewn mathau eraill o gysylltiad ag ef/hi o fewn 1 metr am 1 funud neu fwy;
  • wedi bod o fewn 2 fetr o rywun sydd wedi cael prawf positif am fwy na 15 munud;
  • wedi teithio mewn cerbyd gyda rhywun sydd wedi cael prawf positif.

Nid yw hyn yn cynnwys pobl sy'n gweithio mewn rolau proffesiynol sydd wedi defnyddio cyfarpar diogelu personol (PPE) yn gywir neu sy'n gweithio y tu ôl i sgrîn neu bared priodol (er enghraifft sgrîn bersbecs).

Os yw rhywun sydd wedi cael prawf positif yn gweithio mewn lleoliad iechyd neu ofal cymdeithasol (e.e. ysbyty, meddygfa, cartref gofal, deintyddfa), lleoliad addysgol anghenion arbennig neu garchar/cyfleuster cadw, neu wedi ymweld â lleoliad o'r fath, bydd yr achos yn cael ei uwchgyfeirio'n awtomatig i haen ymateb rhanbarthol y gwasanaeth olrhain cysylltiadau.

Diogelu: Sut dylai pobl sydd wedi cael prawf positif a'r rhai sydd wedi bod mewn cysylltiad â nhw hunanynysu?

Mae'n rhaid i unrhyw un sydd ag achos o Covid-19 wedi'i gadarnhau hunanynysu am 10 diwrnod ar ôl i'w symptomau ddechrau (a hyd nes bod ei symptomau wedi diflannu, heblaw am beswch neu golli synnwyr blasu/arogleuo).

Dylai pobl sy'n byw gyda rhywun sydd wedi cael prawf positif hunanynysu ar unwaith am 14 diwrnod, gan ddechrau o'r diwrnod pan ddechreuodd yr unigolyn sydd wedi cael prawf positif ddangos symptomau. 

Dylai unrhyw un yr amlygwyd ei fod wedi bod mewn cysylltiad â rhywun sydd wedi cael prawf positif trwy'r broses Profi, Olrhain, Diogelu hunanynysu am 14 diwrnod yn dechrau o adeg y cysylltiad mwyaf diweddar. 

Ni ofynnir i aelodau eraill o gartref y cyswllt hunanynysu, ond fe'u hanogir i gadw pellter gymaint â phosibl. Os bydd hyn yn anodd, fe'u hanogir, lle y bo'n bosibl, i aros yn rhywle arall tra bod y cyswllt yn hunanynysu. 

Os bydd y cyswllt yn datblygu symptomau, dylai ofyn am brawf ac yna bydd rhaid i bob aelod o'i gartref hunanynysu hyd nes y derbynnir canlyniad y prawf. 

Os yw'r prawf yn negatif, rhaid i'r cyswllt barhau i ynysu tan ddiwedd ei gyfnod 14 diwrnod gwreiddiol, ond ni fydd rhaid i aelodau ei gartref ynysu mwyach. 

Os yw'r prawf yn bositif, bydd y cyswllt yn dod yn achos newydd wedi'i gadarnhau a bydd y broses yn dechrau eto. 

Diogelu: Pa gymorth sydd ar gael i bobl sy'n hunanynysu?

Bydd y rhan fwyaf o bobl yn gallu ymdopi â hunanynysu o ganlyniad i Brofi, Olrhain, Diogelu heb gymorth ychwanegol, neu gyda chymorth gan ffrindiau a theulu.

Ond mae'n bosibl y bydd angen cymorth ar rai pobl gyda siopa, mynediad at fwyd brys, casglu meddyginiaeth a mathau eraill o gymorth a chyngor. 

Bydd y cymorth hwn yn parhau i gael ei ddarparu'n lleol, ac yng Nghaerdydd a Bro Morgannwg bydd yn cael ei gydlynu gan Gyngor Caerdydd a Chyngor Bro Morgannwg. 

Bydd atgyfeiriadau ar gyfer cymorth gan y gwasanaethau hyn yn cael eu hintegreiddio i'r broses Profi, Olrhain, Diogelu. 

Follow us: